Tak. Złoto należy wpisać do oświadczenia majątkowego, jeżeli jego wartość jednostkowa przekracza 10 000 zł. Dotyczy to zarówno złota inwestycyjnego, monet bulionowych i sztabek, jak i biżuterii lub innych wyrobów ze złota. W formularzu wykazuje się je jako mienie ruchome, a nie jako zasoby pieniężne.
Kiedy złoto podlega ujawnieniu?
W większości wzorów oświadczeń majątkowych obowiązek ujawnienia obejmuje składniki mienia ruchomego o wartości powyżej 10 000 zł. Decydujące znaczenie ma wartość jednostkowa danego przedmiotu, ustalana według jego wartości rynkowej na dzień, na który składane jest oświadczenie.
Próg nie dotyczy wyłącznie przedmiotów kupionych jako inwestycja. Drogocenna biżuteria, kolekcjonerska moneta ze złota czy wyrób użytkowy także mogą być mieniem ruchomym podlegającym wpisowi. Sam fakt przechowywania złota w domu, skrytce lub depozycie nie zmienia jego klasyfikacji.
Warto przy tym sprawdzić wzór formularza właściwy dla pełnionej funkcji. Zakres oświadczenia może zależeć od podstawy prawnej, na przykład od przepisów ustawy antykorupcyjnej, ustawy o obronie Ojczyzny albo ustaw samorządowych. W niektórych przypadkach obowiązek wykazania ruchomości wynika przede wszystkim z formularza wydanego na podstawie aktu wykonawczego, a nie z samego przepisu ustawowego.
| Kategoria mienia | Wymóg wpisu | Kryterium |
|---|---|---|
| Złoto inwestycyjne | Tak, gdy podlega progowi formularza | Wartość jednostkowa powyżej 10 000 zł |
| Biżuteria i wyroby ze złota | Tak, gdy podlega progowi formularza | Wartość rynkowa pojedynczego przedmiotu powyżej 10 000 zł |
| Zasoby pieniężne | Wykazuje się w odrębnej rubryce | Dotyczą pieniędzy, rachunków, lokat i papierów wartościowych, a nie posiadanego złota |
Gdzie wpisać złoto w oświadczeniu majątkowym?
Złoto wpisuje się w części dotyczącej mienia ruchomego. Nie należy ujmować sztabek, monet ani biżuterii w rubryce „zasoby pieniężne”. Ta część formularza służy do wykazywania środków w gotówce, na rachunkach bankowych, lokatach oraz innych aktywów pieniężnych wskazanych w danym wzorze.
W rubryce dotyczącej ruchomości można opisać przedmiot w sposób pozwalający na jego identyfikację, na przykład jako sztabkę złota o określonej masie, monetę bulionową, kolekcję wyrobów ze złota albo biżuterię. Jeżeli formularz wymaga podania udziału, należy wskazać, czy złoto stanowi własność wyłączną, czy współwłasność.
Jak poprawnie wycenić i opisać złoto?
Przy wypełnianiu oświadczenia nie należy automatycznie przyjmować ceny zakupu. Znaczenie ma wartość rynkowa na dzień składania dokumentu. W przypadku złota inwestycyjnego można uwzględnić aktualną cenę kruszcu, masę, próbę, formę produktu oraz różnicę między ceną odkupu a ceną sprzedaży. Przy biżuterii znaczenie mogą mieć także marka, stan, kamienie i wartość wykonania.
Weryfikację można przeprowadzić w kilku etapach:
- Ustal wartość rynkową – oszacuj cenę przedmiotu na dzień, na który sporządzasz oświadczenie, a nie wyłącznie według historycznej ceny zakupu.
- Sprawdź próg – porównaj wartość jednostkową przedmiotu z kwotą 10 000 zł. Ruchomość o wartości równej temu progowi, a nie wyższej, co do zasady nie jest ujmowana w formularzach posługujących się sformułowaniem „powyżej 10 000 zł”.
- Opisz składnik majątku – wskaż rodzaj złota, jego masę lub charakter, na przykład sztabka inwestycyjna, moneta bulionowa albo biżuteria.
- Sprawdź zasady dla swojego formularza – różne grupy zawodowe mogą składać oświadczenia na podstawie odmiennych ustaw i wzorów. Jeżeli formularz przewiduje własne objaśnienia, należy kierować się ich treścią.
W przypadku kolekcji monet lub kompletu biżuterii mogą pojawić się wątpliwości, czy liczyć wartość całego zestawu, czy poszczególnych elementów. Przepisy dotyczące oświadczeń nie zawsze precyzują tę kwestię. Jeżeli kolekcja ma wspólną wartość gospodarczą, a poszczególne przedmioty nie funkcjonują samodzielnie, ocena może wymagać indywidualnej analizy. Przy unikatowych przedmiotach rozsądna może być konsultacja z rzeczoznawcą.
Co grozi za pominięcie złota?
Nieujawnienie składnika majątku, który powinien znaleźć się w oświadczeniu, może zostać potraktowane jako podanie nieprawdy lub zatajenie prawdy. W zależności od podstawy prawnej obowiązku może to prowadzić do odpowiedzialności karnej, a także do konsekwencji służbowych lub utraty stanowiska.
Sprawy dotyczące niewykazanych drogich przedmiotów, w tym znana „afera zegarkowa”, pokazują, że pozornie niewielki element oświadczenia może stać się przedmiotem postępowania. Przy wartości złota przekraczającej próg lepiej zamieścić jasny opis i rzetelną wycenę niż pozostawiać składnik majątku poza formularzem.
Najbezpieczniejsza zasada jest prosta: złoto o wartości jednostkowej powyżej 10 000 zł wpisz w rubryce mienia ruchomego, podając jego wartość rynkową i podstawowe cechy. Zawsze sprawdź jednak aktualny wzór oświadczenia właściwy dla Twojej funkcji.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Zakres oświadczenia majątkowego może zależeć od podstawy prawnej obowiązku oraz aktualnego wzoru formularza.
