Wartość złota obliczysz, mnożąc wagę wyrobu przez ułamek odpowiadający jego próbie oraz aktualną cenę 1 g czystego złota. Wynik pokazuje wartość samego kruszcu, a nie kwotę, którą ostatecznie zaproponuje skup.
Jak obliczyć wartość złota?
Próba określa, ile czystego złota znajduje się w 1000 częściach stopu. Próba 585 oznacza więc 58,5% złota, czyli mnożnik 0,585. Próba 999 odpowiada zawartości 99,9%, a jej mnożnik wynosi 0,999.
Podstawowy wzór wygląda tak:
Wartość kruszcu = waga złota (g) × (próba / 1000) × cena 1 g czystego złota
Przykład dla wyrobu ważącego 10 g, wykonanego ze złota próby 585, przy cenie 300 zł za gram czystego złota:
10 × 0,585 × 300 zł = 1755 zł
Otrzymana kwota jest szacunkową wartością złota zawartego w przedmiocie. Cena spot zmienia się na rynku, dlatego do bieżącej wyceny trzeba użyć aktualnego notowania złota, zwykle podawanego za uncję trojańską lub po przeliczeniu za gram. Uncja trojańska ma 31,1035 g.
Ile czystego złota zawierają poszczególne próby?
| Próba | Zawartość złota jako ułamek | Czyste złoto w 10 g wyrobu |
|---|---|---|
| 333 | 0,333 | 3,33 g |
| 375 | 0,375 | 3,75 g |
| 585 | 0,585 | 5,85 g |
| 750 | 0,750 | 7,50 g |
| 999 | 0,999 | 9,99 g |
Jak przygotować przedmiot do wyceny?
Przed podstawieniem danych do wzoru przygotuj wyrób w sposób, który pozwoli ustalić rzeczywistą masę złota. Kolejne etapy są następujące:
- Zważ przedmiot – użyj wagi jubilerskiej, najlepiej z dokładnością do 0,01 g.
- Odejmij elementy niebędące złotem – nie wliczaj masy kamieni, stalowych zapięć, emalii ani innych dodatków.
- Odczytaj próbę – poszukaj cechy probierczej, na przykład 333, 585, 750 lub 999, zwykle przy zapięciu albo po wewnętrznej stronie wyrobu.
- Sprawdź cenę spot – użyj aktualnego notowania 1 g czystego złota, a nie archiwalnej ceny z przykładu.
- Wykonaj obliczenie – pomnóż wagę netto, ułamek próby i cenę jednego grama.
Jeżeli wyrób nie ma czytelnej cechy probierczej, sam wygląd nie wystarczy do rzetelnej wyceny. Przy droższych przedmiotach próbę można potwierdzić u jubilera lub w skupie, między innymi za pomocą nieniszczącego spektrometru XRF.
Dlaczego skup płaci mniej niż wynika z obliczeń?
Cena spot oznacza rynkową wartość surowca, czyli czystego złota. Nie jest ona ceną sprzedaży biżuterii ani gwarantowaną stawką skupu. Punkt skupu musi uwzględnić weryfikację próby, sortowanie, koszty rafinacji, ryzyko transakcji oraz własną marżę.
Dlatego oferta skupu jest zwykle niższa od wartości kruszcu obliczonej według ceny spot. Orientacyjnie może wynosić około 70–90% wartości kruszcu, ale rzeczywista stawka zależy od punktu, masy, rodzaju wyrobu i aktualnych warunków rynkowych. Przed sprzedażą porównaj cenę za gram dla tej samej próby, a nie tylko łączną kwotę oferty.
Najważniejsze rozróżnienie jest proste: wzór wyznacza wartość zawartego złota, natomiast skup określa cenę transakcji po odjęciu własnych kosztów i marży.