Próba złota 583 oznacza, że stop zawiera 58,3% czystego złota. To historyczne oznaczenie spotykane przede wszystkim na biżuterii produkowanej w Polsce w latach 1986–1996. Nie jest błędem ani dowodem podróbki. Współcześnie stosuje się przede wszystkim próbę 585, zawierającą 58,5% złota.
Co oznacza próba 583?
Liczba określająca próbę informuje o udziale czystego złota w stopie, wyrażonym w częściach tysięcznych. Próba 583 oznacza więc 583 części złota na 1000 części stopu, czyli 58,3%. Pozostałą część stanowią inne metale, które poprawiają twardość i trwałość biżuterii, ponieważ czyste złoto jest zbyt miękkie do codziennego użytkowania.
Oznaczenie 583 można znaleźć na starszych pierścionkach, łańcuszkach, kolczykach czy innych wyrobach jubilerskich z okresu PRL i początku lat 90. Sama obecność tej liczby nie wskazuje na falsyfikat. To wyrób wykonany według dawnego standardu probierczego.
Próba 583 a 585 – jaka jest różnica?
Próba 585 zastąpiła 583 jako współczesny standard stosowany w Polsce i w wielu krajach europejskich. Zmiana miała charakter standaryzacyjny, a nie jakościowy. Różnica w ilości czystego złota jest bardzo mała i wynosi zaledwie 0,2 punktu procentowego.
| Próba | Zawartość czystego złota (%) | Znaczenie |
|---|---|---|
| 583 | 58,3% | Historyczne oznaczenie spotykane na starszej biżuterii |
| 585 | 58,5% | Współczesny standard jubilerski, około 14 karatów |
Pod względem zawartości kruszcu oba stopy są niemal takie same. Próba 585 nie jest więc wyraźnie „lepszym” złotem. Oznacza przede wszystkim nowszy sposób oznaczania wyrobu.
Co zrobić z biżuterią próby 583?
Biżuteria z takim oznaczeniem ma wartość rynkową. Przy sprzedaży lub wycenie znaczenie mają przede wszystkim:
- Masa wyrobu – większa ilość stopu oznacza większą ilość zawartego złota.
- Aktualna cena złota – wpływa na wartość surowca w skupie.
- Stan i forma biżuterii – wyrób designerski, zabytkowy lub wykonany z kamieniami może mieć wartość większą niż sama cena złomu.
- Autentyczność oznaczenia – warto sprawdzić cechę probierczą albo zlecić badanie jubilerowi.
Skupy złota zazwyczaj traktują próbę 583 niemal tak samo jak 585, ponieważ różnica w zawartości czystego kruszcu jest minimalna. Nie oznacza to jednak, że obie próby zawsze otrzymają identyczną wycenę – ostateczna kwota zależy od masy, kursu złota oraz zasad konkretnego skupu.
Notatka ekspercka: cecha probiercza może mieć formę niewielkiego znaku z symbolem metalu i oznaczeniem urzędu. W przypadku złota charakterystycznym symbolem jest głowa rycerza. Brak cechy nie zawsze przesądza o fałszerstwie, zwłaszcza gdy wyrób jest bardzo mały, oznaczenie zostało starte albo nie było miejsca na jego naniesienie. Przy wątpliwościach najlepiej zanieść biżuterię do jubilera lub urzędu probierczego.
Próba 583 to prawdziwe, historycznie oznaczane złoto zawierające 58,3% kruszcu. W porównaniu ze współczesną próbą 585 różni się minimalnie, dlatego sama liczba 583 nie jest powodem do obaw.
